Tìm kiếm bài viết

Thanh Hóa: Triển khai 6 dự án trồng rừng thay thế với diện tích 1.307,8 ha

Từ năm 2006 đến nay, trên địa bàn tỉnh có 3.562 ha rừng chuyển sang mục đích sử dụng khác; trong đó, chuyển đổi sang khai thác khoáng sản, đất san lấp 929,4 ha; chuyển đổi sang các công trình xây dựng khác 1.283,1 ha; chuyển đổi sang xây dựng các công trình thủy điện 1.349,5 ha...

Đến nay, có 6 dự án triển khai thực hiện trồng rừng thay thế, gồm: Dự án khai thác mỏ đất tại xã Hà Phú (Hà Trung); Dự án Thủy điện Trung Sơn (Quan Hóa); dự án Thủy điện Bá Thước 1 và 2 (Bá Thước); dự án xây dựng nhà máy sản xuất tấm lót đường từ tre, luồng ép (Ngọc Lặc) và dự án khai thác mỏ đất và tận thu đất giàu sắt làm phụ gia xi - măng (Nông Cống),  với diện tích 1.307,8 ha.

Tuy nhiên, do các chủ dự án lập phương án trồng rừng thay thế trình thẩm định, phê duyệt vào cuối vụ trồng rừng (vụ thu năm 2014) nên không thực hiện trồng rừng thay thế trong năm nay. Đã có 3 dự án thực hiện hình thức chuyển tiền vào quỹ bảo vệ và phát triển rừng với số tiền hơn 1,5 tỷ đồng để thực hiện kế hoạch trồng rừng vào năm 2015.

Nguồn: Báo Thanh Hóa

Đọc tiếp...

Bắc Giang: Trồng rừng đạt gần 130% kế hoạch

Theo Chi cục Lâm nghiệp (Sở Nông nghiệp và PTNT), đến nay, toàn tỉnh Bắc Giang cơ bản hoàn thành trồng rừng năm 2014 với tổng diện tích 6.233,6ha (đạt gần 130% kế hoạch năm). 

Trong đó có 6.072,3ha rừng sản xuất tập trung; 160,3ha rừng phòng hộ, đặc dụng và gần 1,9 triệu cây phân tán các loại. Có được kết quả trên là do thời tiết thuận lợi, công tác tuyên truyền, vận động nhân dân đã phát huy hiệu quả, tạo phong trào trồng rừng, phát triển kinh tế rộng khắp. 

Bên cạnh đó, công tác chuẩn bị, bảo đảm chất lượng cây giống cũng được quan tâm; triển khai, phân bổ kịp thời nguồn vốn hỗ trợ đến các hộ khó khăn... Hạt kiểm lâm các huyện đã chủ động hướng dẫn nhân dân chuẩn bị hiện trường, kỹ thuật trồng cây, giúp các hộ trồng rừng đúng thời vụ.

Nguồn: http://baobacgiang.com.vn/

 

Đọc tiếp...

Thời tiết đang thuận lợi cho công tác trồng rừng

Theo báo cáo của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, trong tháng tư, thời tiết có mưa, nên khá thuận lợi cho công tác trồng rừng mới tại khu vực miền Bắc, các địa phương đã tích cực triển khai công tác trồng rừng vụ xuân và trồng cây phân tán. Kết quả trồng rừng đạt khá cao so cùng kỳ năm 2013.

Tình hình khai thác gỗ khá thuận lợi do thị trường tiêu thụ ổn định, giá tiêu thụ các loại lâm sản chủ yếu vẫn duy trì ở mức cao. Sản lượng gỗ khai thác ước đạt 1.635,5 nghìn m3, tăng 5,9% so với cùng kỳ năm trước. Diện tích rừng trồng mới tập trung ước đạt 28,4 nghìn ha, tăng 56,8% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, trồng mới rừng phòng hộ, đặc dụng đạt 0,8 ngàn ha, giảm 39,7% so với cùng kỳ năm trước; trồng mới rừng sản xuất đạt 27,7 ngàn ha, tăng 64,1% so với cùng kỳ năm trước.

Cụ thể, tại miền Bắc, các địa phương tiếp tục chuẩn bị hiện trường trồng rừng, sản xuất và chăm sóc cây giống phục vụ nhu cầu trồng rừng theo kế hoạch năm 2014. Đến ngày 20/4, các tỉnh miền Bắc đã trồng được 28.240,2 ha rừng, tăng 58,5 % so với cùng kỳ năm trước. Vùng Bắc Trung Bộ có tiến độ trồng rừng nhanh nhất đạt 7.767,8 ha (tăng 246,5%), tiếp đến là vùng Đồng bằng sông Hồng đạt 4.890 ha (tăng 68%), Trung du và miền núi phía Bắc đạt 15.582,4 ha (tăng 23,1%). Bên cạnh công tác trồng rừng tập trung, các địa phương tiếp tục trồng cây phân tán và tiếp tục gieo ươm và chăm sóc cây giống phục vụ cho kế hoạch trồng rừng năm 2014.

Còn tại miền Nam, các địa phương tiếp tục thực hiện công tác phúc tra, nghiệm thu và lập thủ tục giải ngân, thanh quyết toán khối lượng hoàn thành các hạng mục lâm sinh năm 2013. Bên cạnh đó các địa phương tập trung thực hiện các thủ tục ký hợp đồng quản lý bảo vệ rừng, lập hồ sơ thiết kế các hạng mục lâm sinh trình phê duyệt. Các cơ sở sản xuất giống đang chuẩn bị các điều kiện gieo tạo và chăm sóc cây giống phục vụ cho kế hoạch trồng rừng và trồng cây phân tán năm 2014.

Theo: http://dangcongsan.vn

Đọc tiếp...

Tuyên Quang: Hoàn thành sớm kế hoạch trồng 13.500ha rừng

Ông Lê Tiến Thắng, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) tỉnh Tuyên Quang cho biết: Thực hiện kế hoạch trồng rừng năm 2013, đến nay Tuyên Quang đã hoàn thành kế hoạch trồng trên 13.549ha (đạt 100,4% so với kế hoạch). Trong đó diện tích trồng rừng mới tập trung gần 13.000 ha (đạt 99,9%), rừng phân tán gần 570ha (đạt 113%).

Có 5 địa phương đã hoàn thành vượt kế hoạch, gồm: huyện Yên Sơn đã trồng trên 4.023ha, đạt 100,6% kế hoạch; huyện Chiêm Hóa trồng được trên 3.094ha đạt 100,5%; huyện Hàm Yên trên 2.076ha đạt 101,3%; huyện Sơn Dương trên 2.068ha đạt 106% kế hoạch; thành phố Tuyên Quang trồng được trên 121ha, đạt 121,1% kế hoạch. Riêng huyện Na Hang mới trồng được hơn 1.330ha, đạt gần 89,7% kế hoạch, huyện Lâm Bình 990ha đạt 98,2% kế hoạch.

Theo đánh giá của Sở NN&PTNT tỉnh Tuyên Quang, công tác trồng rừng của tỉnh Tuyên Quang năm 2013 đã gặp nhiều khó khăn, các doanh nghiệp lâm nghiệp của tỉnh thiếu vốn sản xuất. Để đảm bảo thực hiện đạt và vượt kế hoạch trồng rừng năm 2013, ngay từ đầu năm Sở NN&PTNT Tuyên Quang đã chỉ đạo Chi cục Lâm nghiệp phối hợp với các cơ quan liên quan tăng cường chỉ đạo và đôn đốc đẩy nhanh tiến độ trồng rừng, chủ động nguồn giống, xử lý thực bì, quản lý chất lượng cây giống…

Đặc biệt, rút kinh nghiệm những năm trước thường giao kế hoạch muộn nên xảy ra tình trạng thiếu cây giống, năm nay Sở đã giao chỉ tiêu kế hoạch trồng rừng năm 2013 cho các huyện, thành phố, các đơn vị ngay cuối tháng 10/2012. Ngoài ra Sở cũng chủ động tháo gỡ những khó khăn vướng mắc trong quá trình triển kkhai kế hoạch như hỗ trợ cây giống để trồng trên diện tích dưới 0,5ha. Bên cạnh đó, công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức của người dân và toàn xã hội về vai trò, giá trị của rừng cũng được đẩy mạnh đã thu hút mọi thành phần kinh tế tham gia đầu tư và hưởng lợi từ rừng.

Tuyên Quang là một trong những tỉnh có độ che phủ của rừng lớn nhất cả nước (trên 60%). Hiện nay, công tác rà soát, xây dựng kế hoạch trồng rừng năm 2014 đang được gấp rút hoàn thành, phấn đấu đến tháng 10 sẽ giao kế hoạch trồng rừng cho các huyện, thành phố, để các đơn vị chủ động xây dựng kế hoạch, chuẩn bị hiện trường, cây giống, vật tư, đảm bảo trồng rừng trong khung thời vụ tốt nhất./.

Nguồn: http://dangcongsan.vn

Đọc tiếp...

Đầm Dơi, Cà Mau: đẩy nhanh tiến độ trồng rừng

Năm 2013, huyện Đầm Dơi được giao chỉ tiêu trồng mới 20 ha rừng và 4.000 cây phân tán; ngoài ra còn phải trồng thêm 50 ha rừng sau khai thác. Đến thời điểm này, công tác trồng rừng trên địa bàn huyện đang được đẩy nhanh tiến độ.

Ban quản lý rừng phòng hộ Đầm Dơi là đơn vị có diện tích trồng rừng nhiều nhất huyện với 15 ha rừng trồng mới và 50 ha rừng trồng sau khai thác. Hạt Kiểm lâm huyện Đầm Dơi cũng được giao trồng mới 5 ha rừng và 4.000 cây phân tán, diện tích trồng rừng năm nay tập trung chủ yếu ở hộ dân.

Ngay từ đầu mùa vụ, các chủ rừng đã xây dựng kế hoạch trồng rừng, phân công cán bộ xuống địa bàn để hỗ trợ kỹ thuật và vận động nhân dân trồng rừng. Hộ dân trồng rừng sản xuất mới năm nay còn được hỗ trợ 3 triệu đồng/ha từ nguồn hỗ trợ trồng rừng sản xuất theo Quyết định 147 của Thủ tướng Chính phủ để ban bờ, mua trái giống và thuê nhân công. Khó khăn nhất vẫn là khâu ban gạt bờ để tạo mặt bằng trồng rừng với giá thành gần 20 triệu đồng/ha, nhiều hộ dân có diện tích trồng rừng lớn không có khả năng thuê phương tiện cơ giới. Tuy nhiên, nhờ sự chỉ đạo quyết liệt và những hỗ trợ kịp thời của các chủ rừng, nên đến thời điểm này công tác trồng rừng trên địa bàn huyện Đầm Dơi đã cơ bản hoàn tất./.

Nguồn: Đài PT-TT Cà Mau

Đọc tiếp...

Chủ tịch nước Trương Tấn Sang phát động Tết trồng cây xuân Quý Tỵ 2013


trongcay.JPG

Trong không khí phấn khởi của những ngày đầu xuân mới, sáng nay 18/02/2013 (tức mùng 9 Tết Quý Tỵ), tại khu di tích lịch sử đồn Hố Chuối, xã Phồn Xương, huyện Yên Thế, tỉnh Bắc Giang, Chủ tịch nước Trương Tấn Sang đã về dự và phát động “Tết trồng cây đời đời nhớ ơn Bác Hồ” xuân Quý Tỵ năm 2013 do Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn phối hợp với Uỷ ban nhân dân tỉnh Bắc Giang tổ chức. Tới dự có lãnh đạo các bộ, ban, ngành, đoàn thể ở Trung ương, lãnh đạo tỉnh Bắc Giang và đông đảo người dân địa phương.

Thực hiện lời dạy của Bác Hồ “Vì lợi ích mười năm phải trồng cây, vì lợi ích trăm năm phải trồng người”, “Mùa xuân là Tết trồng cây, làm cho đất nước càng ngày càng xuân"; tại buổi Lễ phát động, Chủ tịch nước đã kêu gọi toàn thể đồng bào, đồng chí, các cháu thanh thiếu niên và mọi người dân hãy hăng hái tham gia trồng cây, trồng rừng; trồng cây ăn quả, cây lấy gỗ, trồng cây chắn gió, chắn cát bảo vệ đê, chống xói mòn đất; trồng cây tại các khu đô thị, khu công nghiệp, trong thôn xóm, dọc đường giao thông nông thôn, vùng ven biển, biên giới, trên các hải đảo, vùng đất trống, đồi trọc,… phù hợp với điều kiện của từng nơi; đồng thời, cần nâng cao ý thức và có nhiều biện pháp cụ thể, thiết thực để bảo vệ rừng, ngăn chặn tình trạng chặt phá, đốt rừng, khai thác rừng trái pháp luật; góp phần phát triển kinh tế, xoá đói, giảm nghèo, nâng cao thu nhập, chất lượng cuộc sống cho nhân dân, giữ gìn môi trường sống cho muôn đời con cháu.

Cũng trong Lễ phát động, Chủ tịch nước và các vị đại biểu cùng nhân dân đã tham gia trồng hơn 400 cây bản địa như Dã hương, Lim xanh, Lát hoa, Chò chỉ, Sấu,…

Nhân dịp này, Chủ tịch nước đã đến dâng hương và  trồng cây lưu niệm tại Khu di tích lịch sử Đền thờ đại bản doanh của nghĩa quân Yên Thế (được xếp hạng di tích Quốc gia đặc biệt ) tại thị trấn Cầu Gồ, huyện Yên Thế./.

 

 

Vụ Phát triển rừng, Tổng cục Lâm nghiệp

Đọc tiếp...

Báo cáo Thủ tướng Chính phủ về việc thực hiện Dự án trồng mới 5 triệu ha rừng và đề nghị cấp bổ sung vốn năm 2010


tinh_hinh_DA_661_va_von_2010_gui_PTTg-.doc

Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn vừa có văn bản số 3635/BNN-TCLN ngày 5/11/2010 báo cáo Phó thủ tướng Nguyễn Sinh Hùng về tình hình thực hiện Dự án trồng mới 5 triệu ha rừng và đề nghị cấp bổ sung vốn 2010. Trước đó Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cũng đã có nhiều văn bản gửi các Bộ ngành, đề nghị về vấn đề này. Cụ thể: ngày 6/8/2010, Bộ Nông nghiệp và PTNT có văn bản số 2523/BNN-TCLN trình Thủ tướng Chính phủ và các Bộ ngành liên quan đề nghị cấp bổ sung vốn đầu tư cho Dự án trồng mới 5 triệu ha rừng năm 2010 là 575.693 triệu đồng; ngày 6/9/2010 Bộ Nông nghiệp và PTNT có văn bản số 2875/BNN-TCLN giải trình ý kiến về bổ sung kế hoạch vốn năm 2010 gửi Bộ Kế hoạch & Đầu tư, Bộ Tài chính và Văn phòng Chính phủ. Nhưng đến nay vẫn chưa được giải quyết, sự chậm trễ này khiến cho các địa phương không giám triển khai tiếp kế hoạch đã đăng ký, trong khi mùa trồng rừng ở nhiều địa phương đã kết thúc. Vì vậy kế hoạch năm 2010 về chỉ tiêu trồng rừng phòng hộ, đặc dụng theo Nghị quyết số 73 của Quốc hội là khó có khả năng hoàn thành.

Đọc tiếp...

Kỹ thuật trồng cây Trôm

Công dụng

       Gỗ dùng trong xây dựng, xẻ ván, đóng đồ mộc, dễ gia công chế biến. Vỏ làm thuốc lợi tiểu và có chất nhầy làm săn da; lá làm thuốc kháng sinh, tiêu viêm, nhuận tràng. Hạt có dầu béo, màu vàng nhạt, dịu, có tác dụng nhuận tràng, lợi trung tiện, chữa ghẻ, thắp sáng, có thể ăn được và xay bột làm nhân bánh.

       Đặc biệt nhựa có dạng keo, dễ tan trong nước, chứa nhiều chất bổ dưỡng dùng để chế các loại nước giải khát, giải nhiệt cao cấp nên có giá bán rất đắt, có khi tới 200.000-300.000 đồng/kg.

       Cũng là cây gỗ lớn, thường xanh, tán rậm được trồng trên đường phố, trong công viên, là cây xanh tạo cảnh quan và bóng mát rất được ưa chuộng.

Đặc điểm hình thái

       Cây gỗ trung bình đến lớn, cao 15-20m, đường kính tới 50-60cm, thân hình trụ, gốc có múi, vỏ màu nâu đậm, phân cành cao, mập, gãy khúc, tán rộng, dày.

Lá kép chân vịt có 5-9 lá, cuống ngắn dày 1cm. Lá dài 30cm, màu xanh lục đậm, bóng nhẵn, có nơi rụng vào mùa khô, gân bên xếp song song nổi rõ cả 2 mặt. Cuống chung dài 10-20cm, mảnh.

Cụm hoa dạng chuỳ, xuất hiện cùng với lá non. Hoa tạp tính, có mùi hơi hôi, lá đài màu đỏ mặt trong, có ít lông mép. Nhị đực và bầu trên 1 cột, mang 1-15 bao phấn. Bầu có 5 lá noãn. Hoa nở tháng 2-3, quả chín tháng 10-12.

Quả gồm 1-5 ngăn, hình trứng, dài đến 10cm, đầu hơi nhọn. Vách quả dày, cứng hoá gỗ, màu đỏ sau chuyển qua đỏ đến đen. Hạt nhiều, 10-15 hạt/ quả, thuôn dài 1,8-2cm, màu đen bóng.

 Đặc tính sinh thái

       Mọc hoang trong rừng nhiệt đới, ở Việt Nam gặp nhiều trong rừng bán thường xanh vùng khô hạn Nam Trung bộ thuộc các tỉnh Ninh Thuận, Bình Thuận, Khánh Hoà,…

       Chịu được khí hậu khắc nghiệt, nắng nóng, lượng mưa thấp, 600-700mm/ năm, nhiệt độ đất và không khí cao có khí đến 40-45oC với 6-7 tháng mùa khô, đất trống đồi trọc nghèo xấu trên các loại đá mẹ thô như Granit, phù sa cổ, sa thạch, thậm chí có 80-90% là cát hay có nhiều đá lẫn hoặc đá lộ đầu. Mọc tốt trên vùng có khí hậu mưa ẩm, lạnh rét hơn trên đất phù sa, đất hình thành trên các loại đá mẹ hạt mịn, tầng dày, chua đến ít chua.

       Trôm có khả năng chịu nắng, chịu nóng, chịu hạn rất cao trong điều kiện môi trường đất rất nghèo xấu thiếu mùn và dinh dưỡng.

Kỹ thuật gây trồng

Tạo cây con:

- Thu hái hạt từ những cây 10-15 tuổi, sinh trưởng tốt, thân cành cân đối.

- Hạt sau khi thu hái chế biến cần gieo ngay, tránh làm rụng lớp lông bao quanh hạt. Ngâm hạt vào nước 2 sôi 3 lạnh trong 24 giờ, để ráo và ủ 2-3 ngày, hạt nảy mầm đem gieo vào bầu.

- Bầu làm bằng vỏ Pôlyêtylen cỡ 14x20cm, thủng đáy có đục lỗ xung quanh, ruột bầu gồm 60% đất cát pha + 30% đất sét + 10% phân chuồng hoai tính theo khối lượng.

- ở vùng khô hạn đặt bầu trên luống chìm ở độ sâu khoảng 15cm sao cho bề mặt bầu ngang với bề mặt đất, tưới đủ ẩm cho cây trước và sau khi cấy. Thời gian đầu cần có rơm rạ tủ kín hoặc làm dàn che để che nắng chắn gió cho cây.

- Sau 10-15 ngày cây sống ổn định, dỡ bỏ vật liệu che chắn, tiếp tục tưới nước mỗi ngày 2 lần đảm bảo đủ nước cho cây.

- Tiêu chuẩn cây con đem trồng: 3-4 tháng tuổi, cao 35-45cm, đường kính cổ rễ 3-4mm.

Cách trồng:

- Mật độ tuỳ theo phương thức trồng:

       Nông lâm kết hợp với Dứa, Chuối, Điều,… 550cây/ha (3x6m hoặc 3,5x5m).

       Thuần loài toàn diện: 1100cây/ha (3x3m).

- Thời vụ trồng vào đầu mùa mưa khi đất đã đủ ẩm.

- Xử lý thực bì cục bộ nơi thưa, theo băng nơi dày.

- Cuốc hố 40x40x40cm.

- Bón lót 3-5 kg phân chuồng hoai/hố, nơi có điều kiện bón 10kg/hố.

- Chăm sóc: Năm đầu sau khi trồng 2-3 tháng vun xới gốc rộng 1m và tủ cỏ rác giữ ẩm cho cây. Năm thứ 2 và 3, mỗi năm chăm sóc 2 lần vào đầu và cuối mùa mưa, phát luỗng cây cỏ xâm lấn và vun xới, tủ gốc như năm thứ 1.

Khai thác, sử dụng

 Các mô hình:

       Trước đây người dân ở Ninh Thuận vào mùa khô thường vào rừng tự nhiên trích nhựa Trôm bằng phương pháp thủ công. Mỗi ngày công trích được 2-3kg nhựa, bán được 600.000-700.000 đồng để tăng thêm nguồn sống. Gần chục năm lại đây bằng kinh nghiệm bản thân và kiến thức bản địa nhiều gia đình đã gây trồng thành công trong vườn nhà hoặc trên nương rẫy.

       Trôm trồng trong vườn nhà, ở đất xám phát triển trên đá Granít và phù sa cổ khu vực Núi Chúa - Ninh Thuận với diện tích 1ha, mật độ 400-833cây/ha xen với Chuối, Dứa, đạt đường kính bình quân 14,8cm, chiều cao 4m ở tuổi 6.

       Trôm trồng trong trang trại rừng đất đồi núi trọc, vàng đỏ trên Granít ở Sông Trâu - Ninh Thuận, diện tích 1,5ha, mật độ 400-833cây/ha xen Điều, Chuối, Dứa, 6 tuổi, đạt đường kính bình quân 9,5cm, cao 3,8m.

       Trôm trồng thuần loài trên đất trống trọc ở Ninh Phước - Ninh Thuận, đất xám vàng trên đá granít có đá lộ đầu, diện tích 4ha, mật độ 400cây/ha (5x5m), 4 tuổi, đạt bình quân đường kính 5cm, chiều cao 1,65m.

Khai thác:

       Cây trồng 4-5 năm cao 5-6m, đường kính 10-12cm bắt đầu khai thác nhựa. Dùng đục tạo lỗ trên thân, cỡ 2x2cm ở độ cao 0,5m trở lên. Các lỗ đục xen kẽ nhau, có chiều sâu qua lớp vỏ vừa chạm phần gỗ. Không khai thác nhựa vào tháng 3-4 khi cây rụng lá. Đó là cách khai thác nhựa truyền thống đang được sử dụng ở Ninh Thuận, gây ảnh hưởng xấu tới sinh trưởng của cây.

       Để khắc phục tình trạng đó đã có thử nghiệm thành công bước đầu bằng cách cắt phần ngọn của một số cành to, buộc chặt túi nilông hứng nhựa vào đầu cành mà không phải đục vào thân cây.

TÀI LIỆU THAM KHẢO

       Đặng Đình Bôi, Bùi Anh Tuấn, 2004. “Cây trôm, một cây quý đang được phát triển ở Ninh Thuận”. Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Ninh Thuận.

       Trần Hợp, 2002. “Tài nguyên cây gỗ Việt Nam. Nhà xuất bản Nông nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh.

                                                                                             Đặng Văn Thuyết

                                                                          Viện Khoa học Lâm nghiệp Việt Nam

Đọc tiếp...

Quy trình kỹ thuật trồng rừng Trám đen

Đặc điểm hình thái

Cây gỗ lớn, cao 25-30m, đường kính tới 90cm. Thân thẳng, phân cành cao. Vỏ màu nâu nhạt khi đẽo ra có mủ màu đen. Toàn thân có mùi thơm hắc. Gỗ nhẹ, mềm, màu xám trắng.

Lá kép lông chim 1 lần lẻ, không có lá kèm. Lá chét hình thuôn trái xoan, dài 6-12cm, rộng 3-6cm, phiến cứng, ròn, mặt trên bóng, mặt dưới sẫm hơn, đầu và đuôi lá hơi lệch. Gân bên 8-10 đuôi. Cuống lá chét dài 0,5cm.

Hoa tự chùm hình viên thuỳ, thường dài hơn lá, hoàn toàn nhẵn. Hoa màu trắng vàng nhạt, cuống lá bắc dạng vảy, cuống hoa dài 1,5-2cm.

Quả hạch hình trứng dài, dài 3,5-4,5cm, rộng 2-2,5cm, nhân 3 ô không đều. Khi chín màu tím đen.

Hình dáng lá cây con thay đổi nhiều, từ lá xẻ thuỳ lên lá đơn, cuối cùng mới sinh lá kép như cây trưởng thành.

Phân bố địa lý — sinh thái

Phân bố trong rừng nguyên sinh và thứ sinh ở hầu hết các tỉnh miền Bắc, nhiều nhất ở Quảng Bình, Nghệ An, Vĩnh Phúc, Bắc Thái…. ở độ cao từ 500m trở xuống. Thường mọc rải rác trong rừng, hỗn giao với các loài: Lim xanh, Xoan đào, Lim xẹt, Ngát, Cồng sữa, Bứa, Gội, Vên vên…. nhưng cũng có khi mọc thành loại hình Trám chiếm ưu thế rõ rệt, hoặc Trám + Vên vên hay Trám + Lim xanh.

Cây ưa sáng mọc nhanh, ưa đất sét pha, tầng đất dày, độ ẩm trung bình, mọc nhiều ở những nơi độ dốc thấp, cá biệt có thể sống được cả trên đất sỏi. Khả năng tái sinh hạt mạnh dưới tán rừng có tàn che 0,3-0,4.

Ra hoa tháng 4-5. Quả chín tháng 10-12.

Giá trị kinh tế

Gỗ dùng xẻ ván, làm nhà, đóng dụng cụ thông thường. Nhựa cây trám đen thơm ngát, dễ cháy, dùng để chế biến sơn, vecni, xà phòng, dầu thơm và làm h­ương. Quả cây trám đen ăn ngon nhất trong các loại trám, dùng để: kho cá, kho thịt, đồ xôi, có thể muối để ăn dần (th­ường ngâm trong nư­ớc mắm), làm ô mai khô để giải độc, chống ho, ỉa chảy. Quả dùng để ăn. Ngoài ra còn dùng quả trám đen để chữa mắt có mộng. Hạt ép dầu và làm nhân bánh.

Sau 6 năm, nếu trồng trên đất tốt sẽ cho thu hoạch. Cây thành thục có thể đạt 200-300kg quả/cây và cho thu hoạch trong thời gian khoảng 50 năm.

Thu hái hạt giống

Vào cuối tháng 10, 11 khi vỏ quả chuyển sang màu tím đen, ngư­ời ta dùng câu liêm thu hái quả (không nên thu nhặt những quả rụng d­ưới gốc cây). Quả thu hái về loại bỏ tạp chất rồi đem ngâm trong n­ước nóng 70-80oC trong 2-3 giờ, sau đó vớt ra để nguội, dùng dao khía đôi vỏ quả tách lấy hạt. Phần thịt vỏ quả có thể ăn hoặc chế biến làm thực phẩm lâu dài. Hạt đem phơi khô trong râm, thoáng gió để chuẩn bị gieo.

Tiêu chuẩn hạt giống: quả dài 3-4cm, đ­ường kính 1,8-2cm, thông th­ường 1kg hạt có 220-250 hạt và tỷ lệ nảy mầm cao nhất là 60%.

Bảo quản hạt giống: Nếu ch­ưa gieo ngay cần trộn hạt với cát ẩm theo tỷ lệ 1 hạt + 2 cát, rồi vun thành đống cao 30-40cm, để nơi khô ráo, thông thoáng, phun ẩm thư­ờng xuyên.

Tạo cây con

Thời vụ gieo

- Tháng 10-11 để tạo cây trồng vụ thu năm sau.

- Tháng 2-3 để tạo cây trồng vụ xuân năm sau.

Xử lý hạt giống

Ngâm hạt giống trong nước ấm từ 30-40oC trong 8 giờ vớt ra, rửa sạch, có 2 cách ủ cho hạt nảy mầm:

- Cho hạt vào các túi vải, sợi bông đựng 1-2 kg, để nơi ấm, kín gió, hàng ngày rửa chua 2 lần (sáng và tối). Sau 20 ngày, hạt nứt nanh. Ta chọn hạt đã nứt nanh tra vào bầu đất, còn lại tiếp tục chọn cho đến khi hết hạt nảy mầm.

- Rải đều hạt trên lớp đất cát pha (cát non) rồi lấp dày 2-3cm. Sau đó phủ một lớp cây ràng ràng (đã khử nấm bệnh) rồi t­ới ẩm hàng ngày. Sau 15-20 ngày hạt nảy mầm, ta chọn dần hạt đã nảy mầm tra vào bầu, còn lại tiếp tục t­ới ẩm.

Kinh nghiệm nhân dân, sau khi ngâm n­ước, gieo trên nền cát ẩm hoặc đất cát pha, lấp đất bằng chiều dày của hạt, tủ luống bằng rơm rạ đã khử trùng, t­ới ẩm hàng ngày. Sau 10-15 ngày hạt nảy mầm có thể cấy vào bầu.

Ươm cây

- Khi cây mầm v­ươn lên khỏi mặt đất 4-6cm, lá mầm từ vàng nhạt chuyển sang màu xanh lục nhạt, có thể cấy vào bầu. Lúc này cây mầm đã có rễ cọc dài 5-6cm.

- Đư­ờng kính bầu 9cm dài 18-20cm thủng đáy. Ruột bầu tốt nhất là đất mùn rừng hay đất màu thịt nhẹ, trộn thêm 5-10% phân chuồng hoai và 1-2% supe lân.

- Xếp bầu trên luống. Bầu cách bầu 5-6cm, xếp đ­ợc 44 bầu/m2. Một luống 10m2 xếp đ­ược 440 bầu. Vư­ờn ­ươm nên đặt ở chân đồi nơi quang trống, gần n­ước, tránh h­ướng gió bắc và đông bắc.

- Cấy cây vào buổi sáng hay chiều mát. Cây mầm đư­ợc bảo quản ẩm. Dùng bay nhọn chọc một lỗ ở giữa bầu, cho toàn bộ rễ cây vào lỗ chọc đảm bảo rễ cọc thẳng, vừa kín cổ rễ. Sau đó dùng bay ép chặt đất. Cấy xong phải cắm ràng che bóng và t­ưới ẩm. Những ngày tiếp theo tưới hàng ngày 4-6 lít/m2. Sau một tuần cây con bén rễ.

Chăm sóc cây ươm trong vư­ờn qua 4 giai đoạn sinh trư­ởng sau

- Giai đoạn 1: Từ lúc cây có 1 lá mầm đến lúc cây có lá đơn (25-30 ngày) cây sinh trư­ởng chậm, cần che bóng, tư­ới ẩm, chú ý phòng bệnh thối cổ rễ.

- Giai đoạn 2: Từ lúc có lá đơn đến có lá kép ở dạng 3 lá chét (70-80 ngày). Cây sinh trư­ởng nhanh, duy trì t­ới ẩm. Tỉa th­ưa bớt ràng ở luống và tùy theo thời tiết mà dỡ một phần hoặc dỡ bỏ toàn bộ ràng ở cuối giai đoạn. T­ưới thúc NPK hòa loãng với n­ước tỉ lệ 1%, t­ới 4-6 lít/m2, sau khi tưới thúc lại rửa 1 lần bằng n­ước lã 4 lít/m2. Định kỳ 10 ngày một lần.

- Giai đoạn 3: Từ lúc có lá kép ở dạng 3 chét đến lúc có lá hoàn chỉnh 5-7 lá chét (30-45) ngày. Duy trì tư­ới ẩm và bón t­ưới thúc 15 ngày 1 lần, t­ới 4-6 lít/m2 NPK hòa tỉ lệ 1,5%.

- Giai đoạn 4: Từ lúc có lá thật hoàn chỉnh đến khi xuất v­ườn cần duy trì t­ưới ẩm, thúc phân, phòng chống sâu bệnh. Tr­ước khi xuất v­ườn 1 tháng không t­ưới thúc phân để hãm cây.

Tiêu chuẩn cây trồng:cao tối thiểu 60-70cm, đ­ường kính cổ rễ 6-8mm, không cong queo, cụt ngọn, tuổi cây 7-8 tháng.

Trồng cây

- Ph­ương thức trồng: Trồng trám đen lấy quả theo phư­ơng thức nông lâm kết hợp. Hai ba năm đầu xen cây nông nghiệp: lạc, lúa, đỗ, sắn... Những năm sau xen cây cố định đạm như­ cốt khí, đậu thiều.

- Làm đất: Phát hết thực bì, thu gỗ rồi đốt. Cuốc hố theo đ­ường đồng mức, vị trí hố so le nhau. Kích th­ước 40 x 40 x 40cm hoặc 50 x 50 x 50cm. Mỗi hố bón lót 1-2kg phân chuồng hoai có trộn thêm 0,05-0,1kg NPK.

- Mật độ trồng: 400-500 cây/ha với cự li cây cách cây 4-5cm, hàng cách hàng 5m.

- Thời vụ: Vụ Xuân tháng 2-3. Vụ Thu tháng 7-8.

- Kỹ thuật trồng: vào đúng vụ, chọn thời tiết râm mát, bứng cây để trồng rừng. Dùng cuốc đào hố để đặt bầu vừa thấp hơn miệng hố 1-1,5cm. Sau đó rạch vỏ bầu, rút nhẹ đồng thời lấp đất kín quanh bầu, chú ý không làm vỡ bầu. Dùng đất mùn quanh hố lấp bầu thành hình mui rùa có đường kính 0,6-0,8m; đảm bảo đất tơi nhỏ không sỏi đá.

Chăm sóc bảo vệ

Chăm sóc cây trồng ba năm liền.

- Năm thứ nhất: Phát dọn 2 lần + vun xới gốc 2 lần, xới vun gốc với đư­ờng kính 0,7-0,8m, tra dặm cho đủ mật độ, không để trâu, bò, dê ăn lá, dế, mối cắn cây.

- Năm thứ 2: Vẫn phát 2 lần + xới vun gốc 2 lần, bón thúc 0,1 kg NPK/cây, tra dặm cho đủ mật độ, phòng tránh gia súc ăn lá, rễ, mối cắn cây.

- Năm thứ 3: Phát dọn 2 lần vào vụ Xuân và cuối Thu. Mở rộng đư­ờng kính xới, dãy cỏ lên 1-1,2m, phòng chống gia súc ăn lá.

Đến năm thứ 5, cần tỉa bỏ những cành non sâu bệnh, xới vun gốc và bón thúc thêm mỗi cây 6-8 kg phân chuồng + 1-2kg NPK để tạo điều kiện tốt cho cây phát triển, ra hoa kết quả. Nếu đất tốt, đến năm thứ 6 cây sẽ có quả và cho thu hoạch đ­ược 50 năm liên tục, lúc đó cây có chiều cao 25m.

Bảo vệ và nuôi d­ưỡng rừng

Cần đặc biệt chống gia súc và ng­ười phá hại rừng. Qua 3 năm rừng trám đã cao 4-5m. Khi rừng 6-7 tuổi tiến hành chặt cây xấu, cong queo sâu bệnh. Bón thêm phân: một cây bón 6-8kg phân chuồng + 2% NPK hoặc 1-1,5kg NPK. Bón theo 3 hốc cách đều quanh gốc cây.

Đọc tiếp...
Tìm thấy 17 bài viết.